Soa lang at ik leef

Op ’n sonnige winterdâg, eerder dut jaar, brocht de boade de Minister syn daaglikse post. Hij sat krekt an de koffy.’n Nije dâg, ’n nije stapel post: weer ’n heel rezimint an fersoeken en  smeekbedes fan boeren en búttenloi, fan ’t gepeupel út de úthoeken fan syn koaninkryk. Een brief stak d’r út: ’t mooiste hândskrift, en met de duurste lak fersegeld. De Minister nam ’n slok koffy.

Ôfsinder: ’t Bildt. De Minister pakte syn opener en haalde de brief út ’t kefet. ”... wij verzoeken u...” Hij nam nag ’n slok koffy. ”... het Bildts te erkennen...” Hij dronk syn koppy leeg. ”... Zeer erkentelijk... Heel belangrijk... Bildtse taal...”
Hij kon syn andacht d’r niet goed bijhouwe. Wat wouwen deuze mînsen nou weer fan ’m? Elkeneen wou maar wat fan him. Hij worde d’r moe fan. Hij skikte syn hoed nag ’s recht op ’t  hoofd. ”Taalstatus... Cultuur en identiteit...,” lâs-y tussen ’t oogknipperen deur. Hij wist genog. ”Mînsen die’t ik niet kin wille erkinning foor ’n taal die’t ik niet kin, om hur kultuur die’t ik niet kin te hoeden en te noeden.” De Minister belde syn siktaresse: ”Bel de Taalunie, ik hew weer ’n putsy foor se. En bring my nag ’n bakky koffy.”
Minister Ronald Plasterk het besloaten dat ’t Bildts gyn taal is, of: gyn taal hite mâg. Dat wetenskappers (ooit waar-y d’r sels een) en taalondersoekers der âns over dinke is fan  ondergeskikt belang: ’t Ryk hout niet fan andere talen. ’t Kost sinten en bringt alleen maar rompslomp met ’m met. En dan silst sien dat Amelanders, Stadsfriezen en Koeterwalen hur  bargedúts ok erkind sien wille. Der motte jou dos niet an dinke?
At jou nou de indruk krije dat ik bitter bin over ’t beslút fan Minister Plasterk, dan is dat begryplik. Dos is dat niet soa. Ik kin niet bitter weze over ’t beslút fan ’n Minister die’t niet weet wer’t-y over beslút. Plasterk het ’t fersoek fan ’t Bildt om ’t Bildts as minderhydstaal te erkinnen ôfskoven op de Taalunie. Soa’t ’t regeer altyd doet met dut soort fersoeken. En de Taalunie erkint sels dat se fooreerst opkomt foor ”’t Nederlands en het Vlaams”, en niet foor andere, klainere talen. Dat d’r soafeul kulturele rykdom an taal en kultuur leeft in de fere gewesten fan dut Koaninkryk der Nederlanden: in Den Haagsille se ’t nooit wete. 
In 1986 maakte Van Gewest tot Gewest ’n spesjaal programma over ’t Bildt en ’t Bildts aigene. Ons pake, Gerryt Dirks de Jong - metoprichter fan Stichting Ons Bildt, siel fan deuze krant - komt d’r kort in foor. Hij fertelt over de opkomst fan ’t brúkken fan de Bildtse taal, deur de mînsen, en in deuze krant. Hij sit op de stoel der’t ik nou elke dâg sit. ”Hoe lang geeft u het Bildts nog?” frage se ’m. Pake strykt met syn okergeel rookte fingers over syn briefopener. ”Dat is ’n mooie fraag!,” saait-y, lachend. Hij dinkt even na, en dan, geruststellend: ”Ik geef ’t Bildts  soa lang at ik leef.”
Ik most an syn woorden dinke deuze week. ’t Bildts mâg dan gyn taal hite, maar ’t is fandaag niet minder ’n taal as foor ’t beslút fan ôns Minister. En môrn ok niet. Ons pake sturf in 2000. ’t Bildts het ’m fansels overleefd. Derom herhaal ik ôns pake’s woorden, syn overtuging. At wij Bildts praten blive, skriven blive, brúkken blive, foele en aseme, overleeft de taal ôns. Ik hoop dat in de toekomst myn kines, wij allegaar, ’t ok herhale sille soa’t ik nou doen: Ik geef ’t Bildts soa lang at ik leef.

Bildtse Post